نانوتکنولوژی نظامی
پذیرفته شده برای پوستر XML اصل مقاله (215 K)
نویسندگان
1اصفهان- دانشگاه امیرالمومنین(ع)
2گروه بهداری رزمی و جنگ نوین
3دانشگاه امیرالمومنین علیه السلام
چکیده
فنآوری نانو واژه‌ای است کلی که به تمام فنآوری های پیشرفته در عرضه کار با مقیاس نانو اطلاق می‌شود. معمولا منظور از مقیاس نانو ابعادی در حدود 1 تا 100 نانو متر می‌باشد. که در بسیاری از زمینه ها از جمله نظامی رسوخ کرده است. نانوتکنولوژی نظامی، یکی از انواع حضور فنآوری‌های نو در فضای مخاصمات مسلحانه با تاثیر فزاینده آن بر تمامی جنبه های علوم و صنایع نظامی تلقی می‌شود. گسترش نانوالکتریک امکانی ایجاد می‌کند که باعث می‌شود بشر بیشتر بر اطلاعات احاطه داشته باشد و در نتیجه مانورهای نظامی قدرت و دقت بیشتری پیدا می کنند. افزایش استفاده از سیستم اتوماسیون روبات‌ها ضعف بشر را در امور نظامی جبران می‌کند و از خطرات احتمالی می کاهد و عملکرد ماشین های نظامی را بهتر می‌کند. سیستم های نانوتکنولوژی به میزان زیادی از وزن هواپیماهای بدون سرنشین کم می‌کند، در نتیجه هواپیماها می‌توانند ماموریت های طولانی تری انجام دهند و چابکی هواپیماهای جنگی در مانورها بیشتر می‌شود. هواپیماهای جنگی آینده به خلبان متکی نیستند و این باعث می‌شود اثر‌بخشی ماموریت‌ها افزایش یابد. در واقع نانوتکنولوژی نظامی به معنی وزن سبک، قدرت بالا و عملکرد بهتر برای ماشین‌های جنگی و ماموریت های نظامی است، توسعه فنآوری نانو، سیستم‌های نظامی را کمتر به استفاده از نیروی جسمانی بشر نیازمند می‌سازد همین موضوع احتمال شکست و ریسک را پایین می‌آورد.
نانوتکنولوژی در عرصه های نظامی بهبود حسگرها و سنسورها، حساسیت در مقابل حملات موشکی، بیولوژیکی و شیمیایی را افزایش می‌دهد. همچنین طراحی سیستم‌های مورد استفاده در مانیتورینگ موشکی بهتر شده و ترکیب نانوتکنولوژی و میکروالکترومکانیکال کنترل سیستم های دفاع موشکی را بصورت پیشرفته فراهم می‌کند. استفاده در ماهواره، کشتی، زیردریایی، ماشین‌های آتش‌بار، آشکارسازی عوامل جنگ‌نوین، بیونانوابزار، رایانه ها و ربات های بسیار کوچک، نانوکاتالیزورها، نانولوله‌های کربنی، گرافن، اسمبلرها و خودهمانندسازها، نانوکامپوزیت‌ها، نانوذرات مغناطیسی، مواد منفجره قدرتمند نانوساختار(فنآوری آیروژل)، نانو ربات ها در سلول ها برای عمل برروی DNA، ترکیب پروتوئین و غیره از دیگر کاربردهای نانوتکنولوژی نظامی می‌باشد.
اگر چه فنآوری نانو امکانات بسیار خوب و کاربردی در بسیاری از زمینه‌ها فراهم می‌نماید و تردیدی وجود ندارد که نانو فنآوری باعث بهبود قابلیت ها در بسیاری از کاربردهای نظامی می‌گردد، با این حال بطور تصادفی یا عمدی خطرات بالقوه ای نیز بوجود می‌آورد. خطرات نانوتکنولوژی گستره وسیعی از جمله آلودگی محیط زیست و افزایش عدم تعادل و جابجایی نیروی کار، ریزگردها، مخاطرات ثانویه نانواسمبلرها و خودهمانند سازها، هوش مصنوعی با قابلیت انسانی، صنایع رباتیک از نانو مقیاس تا ماکرومقیاس، محصولات ابرخودکار و نانو ابزارهایی که در بدن انسان بکار می‌روند، را در بردارد. حتی اگر تنها پیشرفت‌های تدریجی حاصل از تحقیقات آزمایشگاهی اخیر را در نظر بگیریم همچنان این خطرات وجود دارد. از دیدگاه امنیت بین المللی، در نظر گرفتن خطرات جدیدی که برای کنترل تسلیحات و قوانین بین المللی جنگی به وجود می‌آید، به خطر افتادن ثبات با انجام مسابقات تسلیحاتی و گسترش آن و خطراتی که این فنآوری برای انسان و محیط زیست دارد، نیز قابل ذکر می‌باشد.
در این مقاله ابتدا فنآوری نانو معرفی شده و سپس تحقیقات علمی برای به خدمت گرفتن آن در عرصه نظامی، کاربردهای بالقوه نظامی، تسلیحات شیمیایی، میکروبی و هسته ای، نانوتکنولوژی، قابلیت های حفاظتی نانوتکنولوژی مولکولی، رویکرد سیستم بین المللی در رابطه با محدودیت های فنآوری نانو در بخش نظامی به همراه پیشنهاداتی جهت کنترل تسلیحات نانوفنآوری نظامی ارائه گردیده است.
کلیدواژه ها